Szeroki kąt podmostkowy
Dowiedz się, czym jest szeroki kąt podmostkowy oraz jakie ograniczenia ruchu się z nim wiążą.
Twój kąt podmostkowy może dyktować to, jak wyglądasz oraz jakie są Twoje mocne strony, i nawet nie zdajesz sobie z tego sprawy. Kąt podmostkowy, albo podżebrowy, to nic innego jak kąt, który tworzą z mostkiem ostatnie żebra klatki piersiowej. Wielce ceniony przez branżę biomechaniki fizjoterapeuta, Bill Hartman—jeden z mentorów Conora Harrisa—odkrył, że istnieje podział na dwie skrajne grupy ludzi w kontekście kąta podmostkowego, infrasternal angle, w skrócie ISA. Na jednym krańcu przedziału mamy ludzi z szerokim, a na drugim z wąskim kątem podmostkowym. W tym materiale skupię się wyłącznie na szerokim ISA, jako że sam przez większość życia zaliczałem się do tego krańca przedziału.
Szeroki kąt podmostkowy oznacza znacznie więcej niż sto stopni pomiędzy dolną linią ostatnich żeber a mostkiem. Spotyka się go generalnie częściej u mężczyzn niż u kobiet. Szeroki ISA utożsamiany jest z osobnikami, których szkielet na przestrzeni życia—najczęściej w okresie dziecięco-nastoletnim—wykształcił bias do wydechu, a zatem do fazy kompresji, ekstensji, addukcji i rotacji wewnętrznej stawów.
Pomyślcie sobie, co dzieje się, kiedy wydychamy powietrze. Klatka piersiowa zapada się, pogłębia się lordoza odcinka lędźwiowego oraz kifoza odcinka piersiowego, wzrost nieco maleje, krzyż ulega nutacji, a talerze biodrowe, uda oraz ramiona rotują się wewnętrznie. Osobnik na „ciągłym wydechu” wykazuje przez pierwsze lata pogorszone parametry rotacji zewnętrznej, na przykład, zdolność do umieszczenia ramion ponad głową. Przypomnę, że wydech wiąże się z kompresją stawów i kości—kompresją zwłaszcza jamy śródpiersia tylnego, do którego to tracimy zdolność „wdechnięcia” powietrza, co uniemożliwia na zajście ekspansji tylnych żeber podczas wdechu.
Ciało nie jest jednak głupie i będzie dążyło do zapewnienia sobie strategii wdechowej po najmniejszej linii oporu, a najmniejszą linią oporu są ostatnie, dolne żebra. Żebra te są bardzo plastyczne i podatne na ruch, dlatego na przestrzeni lat organizm rozepcha je na zewnątrz, w abdukcję i w rotację zewnętrzną, poszerzając kąt podmostkowy i prowadząc przy tym do zjawiska znanego jako rib flare. Przy jednoczesnej obecności kompresji tylnej śródpiersi zapewni to ciału zdolność do awaryjnej ekspansji podczas wdechu.
Nie bez powodu ludzie z szerokim kątem podmostkowym mają tendencję do podnoszenia klatki piersiowej do góry, zwłaszcza dolnych żeber, podczas wdechu, a także mają generalnie znacznie bardziej uwidoczniony brzuch piwny nawet pomimo bycia szczupłymi osobami. Jest to spowodowane tym, że wskutek kompresji wydechowej jedyną możliwością do ekspansji wdechowej jest rozepchanie brzucha i przednich żeber, zwłaszcza ostatnich żeber, od środka na zewnątrz.
I to jest pierwsza warstwa kompensacji—kompensacja wdechu—która może rozwijać się przez lata życia. Do wyrażania ruchu ciało potrzebuje jednak rotacji zewnętrznej, która u ludzi na wydechu jest ograniczona, dlatego z biegiem kolejnych lat życia układ nerwowy wykształca drugą warstwę kompensacji—tym razem kompensację rotacji zewnętrznej. Powierzchowne mięśnie przedniej miednicy, takie jak przywodziciele, ściągają wewnętrznie zrotowaną miednicę w przodopochylenie, podczas gdy tylne mięśnie rotują zewnętrznie uda, a w raz z nimi piszczele oraz stopy. Zapewnia to ciału zdolność do wyrażania rotacji zewnętrznej, ograniczając jednak rotację wewnętrzną w biodrach.
Na tym etapie wykształca się również znacząca kompresja przedniego odcinka piersiowego, która ogranicza rotację wewnętrzną ramion. Finalnie, człowiek taki kończy prędzej czy później z pogłębioną kifozą klatki piersiowej, z pogłębioną lordozą odcinka lędźwiowego, z przodopochyleniem wewnętrznie zrotowanej miednicy, z rib flare, z widocznym brzuchem, z chronicznie spiętą przednio-dolną taśmą, a do tego z mocno zrotowanymi na zewnątrz udami i stopami.
U ludzi z szerokim ISA widzi się często nogi wywalone na zewnątrz, na przykład, podczas chodu, a zwłaszcza podczas siedzenia. Osoby takie potrzebują również szerokiego rozstawu nóg do przysiadów czy do ciągów, ale są za to generalnie dobre w generowaniu mocy przy dużych ciężarach ze względu na kompresję ich szkieletów oraz z powodu pierwotnego biasu do rotacji wewnętrznej.

Szeroki ISA w skrócie
Stan pierwotny
- Oddech: bias wydechowy.
- Szkielet: kompresja.
- Stawy: rotacja wewnętrzna, addukcja, ekstensja (wyprost).
- Problem: ekspansja podczas wdechu, rotacja zewnętrzna stawów.
- Przewaga: siła w osi strzałkowej, ciężary maksymalne.
- Słabość: szybkość i skrętność.
- Odcinek piersiowy: pogłębiona kifoza, kompresja tylnej śródpiersi.
- Odcinek lędźwiowy: pogłębiona lordoza.
- Kończyny górne: rotacja wewnętrzna.
- Kość krzyżowa: nutacja.
- Kości biodrowe: rotacja wewnętrzna.
- Kończyny dolne: rotacja wewnętrzna.
- Miednica: neutralna.
- Stopy: pronacja.
- Orientacja ciała: neutralna, ciężar na piętach.
Warstwa I—kompensacja wdechu (ekspansji)
- Dolne żebra: abdukcja, rotacja zewnętrzna.
- Kąt podmostkowy (ISA): szeroki, powyżej 100 stopni.
- Brzuch: piwny, krągły.
- Problem: ograniczona rotacja zewnętrzna.
Warstwa II—kompensacja rotacji zewnętrznej
- Odcinek piersiowy: hiperkifoza, kompresja przedniej i tylnej klatki piersiowej.
- Odcinek lędźwiowy: hiperlordoza.
- Kończyny górne: rotacja zewnętrzna.
- Kość krzyżowa: nutacja.
- Kości biodrowe: rotacja wewnętrzna.
- Kończyny dolne: rotacja zewnętrzna.
- Miednica: przodopochylenie.
- Stopy: supinacja.
- Orientacja ciała: przednia, ciężar na śródstopiu.
- Napięcia: czworogłowy uda, zginacze bioder, przywodziciele, klatka piersiowa.
- Problem: pogorszona rotacja wewnętrzna.
Warstwa III—tylna dolna kompresja
- Odcinek piersiowy: hiperkifoza, kompresja przedniej i tylnej klatki piersiowej.
- Odcinek lędźwiowy: pogłębiona lordoza.
- Kończyny górne: rotacja zewnętrzna.
- Kość krzyżowa: kontrnutacja.
- Kości biodrowe: rotacja zewnętrzna.
- Kończyny dolne: rotacja zewnętrzna.
- Miednica: przodopochylenie.
- Stopy: supinacja.
- Orientacja ciała: przednia, ciężar na śródstopiu.
- Napięcia: pośladki, głębokie rotatory biodra, czworogłowy uda, zginacze bioder, przywodziciele, klatka piersiowa.
- Problem: pogorszona rotacja wewnętrzna i zewnętrzna.
